پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 شناسنامه نشریه 1 5 247209 FA Journal Article https://ipr.isri.ac.ir/article_247209_f923b84942ff5fed40aad9cbc15a841a.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 Influential Indicators of Islamic Spirituality in the Construction and Provision of Security Based on the Thought of Ayatollah Khamenei شاخص‌های تأثیرگذار معنویت اسلامی در ساخت و تأمین امنیت بر اساس اندیشه حضرت آیت الله خامنه‌ای(مدظله العالی) 6 42 233942 10.22034/ipr.2025.535158.2287 FA سیامک باقری دانشیار پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق علیه السلام 0000-0002-5369-0813 عیسی مولوی وردنجانی عضو پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع) 0009-0006-2433-0858 Journal Article 2025 07 17 Spirituality in the light of the monotheistic worldview, in contrast to secular spirituality, if deeply institutionalized in human life, its effects are manifested in all areas of individual and social life, including security. Security-building spirituality is based on such a view. This research aims to extract and explain the security-building spiritual components in security personnel based on the intellectual foundations of the Supreme Leader of the Islamic Revolution. The research method is qualitative with a content analysis approach and the data under study include all statements of His Holiness' security-building spirituality, especially speeches in groups of security officials and personnel. The research findings are presented in the form of a three-dimensional model after coding the themes; Security-building individual spirituality, which is based on two types of epistemic and attitude-based relationships with God, security-building organizational spirituality, which has characteristics such as a law-based and justice-based organization, a trustworthy and clean organization, and a security-building value-based organization, and security-building social spirituality, which is crystallized in the form of a kind and flexible relationship with people, wise interaction with people, and trust-building and satisfaction-based communication. The results of the study show that integrating Islamic spirituality at the individual, organizational, and social levels can play an effective role in achieving sustainable security.y. معنویت در پرتو جهان‎بینی توحیدی، در تقابل با معنویت سکولار اگر به‎صورت عمیق در زندگی انسان‎ها نهادینه شود، آثارش در تمامی ساحت‎های زیست فردی و اجتماعی، ازجمله امنیت تجلی می‎یابد. معنویت امنیت‎ساز برآمده بر چنین نگاهی است. این پژوهش با هدف استخراج و تبیین مؤلفه‎های معنوی امنیت‎آفرین در کارکنان تأمین امنیت بر اساس مبانی فکری رهبر معظم انقلاب اسلامی انجام شده است. روش تحقیق، کیفی با رویکرد تحلیل مضمون بوده و داده‎های موردبررسی، شامل کلیۀ بیانات معنویت امنیت‎ساز معظم له به‎ویژه سخنرانی‎های در جمع مسئولان و کارکنان تأمین امنیت است. یافته‎های پژوهش پس از کدگذاری مضامین، در قالب یک الگوی سه‎بعدی ارائه شده است؛ معنویت فردی امنیت‎ساز که بر دو نوع ارتباط معرفتی و گرایشی با خداوند استوار است، معنویت سازمانی امنیت‎ساز که ویژگی‎هایی همچون سازمان قانون‎مدار و عدالت‎محور، سازمان امین و پاک، سازمان ارزش‎بنیان امنیت‎آفرین دارد و معنویت اجتماعی امنیت‎ساز که در قالب رابطۀ مهربانانۀ منعطف با مردم، تعامل حکیمانه با مردم، ارتباطی اعتمادساز و رضایت‎محور متبلور شده است. نتیجه مطالعه نشان می‎دهد تلفیق معنویت اسلامی در سطوح فردی، سازمانی و اجتماعی می‎تواند به‎عنوان راهکاری اثرگذار در تحقق امنیت پایدار نقش ایفا کند.

https://ipr.isri.ac.ir/article_233942_dd9cd451c7fc2cea1f12c577be81545d.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 Designing a Resilient Governance Model Based on the Teachings of Prophet Moses (AS) through Thematic Analysis طراحی مدل حکمرانی تاب‌آور مبتنی بر آموزه‌های حضرت موسی (ع) 43 71 241016 10.22034/ipr.2026.553181.2318 FA حسن رنگریز دانشیار، مدیریت منابع انسانی، گروه مدیریت منابع انسانی و کسب وکار، دانشکده مدیریت، دانشگاه خوارزمی زهرا روشن آزاده دانشجوی دکتری گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران. 0009-0007-6335-5537 Journal Article 2025 10 13 This study aimed to design a comprehensive model of resilient governance based on the teachings of Prophet Moses (AS). The research employed a qualitative method with an inductive approach, utilizing thematic analysis for data analysis. A significant aspect of this research is that previous studies on resilient governance have primarily focused on modern societies, revealing a notable gap in examining historical patterns of resilience relying on religious narratives, particularly the conduct (Seerah) of the Prophets as practical models of societal leadership. This study consequently sought to answer the following question: what are the components of resilient governance in the leadership conduct of Prophet Moses (AS), and how can they be presented as a conceptual model for modern governance? The governance approach of Prophet Moses (AS) in leading a society faced with numerous challenges and shocks can serve as a model for governance resilience in modern societies. The results of the study delineate a coherent conceptual model titled "Moses-Inspired Resilient Governance." At a macro level, this model rests on three fundamental pillars: the level of governance requirements in the domain of idealistic and legitimacy-giving foundations, the level of governance requirements in the domain of strategic management and adaptation, and the level of governance requirements in the domain of institution-building and development of human and social capital. These components can provide a model for implementing resilience in governance systems of modern societies. هدف این پژوهش، طراحی الگوی حکمرانی تاب‎آور مبتنی بر آموزه‎های حضرت موسی است. روش پژوهش، کیفی و با رویکرد استقرایی بود و به‎منظور تحلیل داده‎ها از فن تحلیل مضمون استفاده شد. این پژوهش در پی پاسخ به این پرسش بود که مؤلفه‎های حکمرانی تاب‎آور در سیره حضرت موسی کدامند و چگونه می‎توانند در قالب یک الگوی مفهومی برای حکمرانی نوین ارائه شوند. شیوه حکومت‎داری حضرت موسی در اداره جامعه‎ای که با چالش‎ها و شوک‎های متعددی روبرو بوده است، می‎تواند به‎عنوان الگویی برای تاب‎آوری حکمرانی در جوامع مدرن باشد. نتایج پژوهش یک الگوی مفهومی منسجم را ترسیم می‎کند. در سطح کلان، این الگو بر سه رکن اصلی استوار است: سطح الزامات حکمرانی در حوزۀ مبانی آرمانی و مشروعیت‎بخش، سطح الزامات حکمرانی در حوزۀ مدیریت راهبردی و سازگاری و سطح الزامات حکمرانی در حوزۀ نهادسازی و توسعۀ سرمایه‎های انسانی و اجتماعی. این مؤلفه‎ها می‎توانند الگویی برای پیاده‎سازی تاب‎آوری در نظام‎های حکمرانی جوامع مدرن فراهم آورند.

https://ipr.isri.ac.ir/article_241016_2d00409802914e10d131d98bc62f2e11.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 The Islamic Revolution in the Cognitive Battlefield: Assessing the Relationship between the “Jihād e Tabyīn” Doctrine and the Emerging Challenge of Deepfakes انقلاب اسلامی در میدان جنگ شناختی: نسبت‌سنجی دکترین «جهاد تبیین» با چالش نوظهور جعل عمیق 72 100 240317 10.22034/ipr.2026.557823.2331 FA علی زارعی استادیار گروه معارف اسلامی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. (نویسنده مسئول). 0000-0003-3546-5361 رضا محمدی استادیار گروه معارف اسلامی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. Journal Article 2025 11 05 In the contemporary era, the pattern of confrontation with the Islamic Revolution has shifted from hard warfare to cognitive warfare—a battle aimed at dominating minds and managing societal perceptions. In this context, “deepfake” technology, as a novel cognitive weapon with the capability to produce fabricated yet realistic content, has become a primary tool for the enemy to spread falsehoods and disinformation, targeting official authorities and the credibility of narratives. This situation poses a serious challenge to the “Jihād e Tabyīn” doctrine as the Islamic Republic’s cognitive defense strategy. Therefore, the main question of this research is how deepfake technology challenges the effectiveness of the “Jihād e Tabyīn” doctrine in the cognitive battlefield, and what strategies exist to enhance this doctrine against this emerging threat. This article, using a descriptive-analytical method and a qualitative approach, examines the interaction between this doctrine and the deepfake threat. Findings indicate that deepfakes disrupt the effectiveness of the “Jihād e Tabyīn” through five mechanisms: “authority erosion,” “information flooding,” “activation of societal fault lines,” “memory distortion,” and “systematic delegitimization.” The results suggest that countering this threat necessitates a transition from reactive defense to integrated defense. Accordingly, solutions are proposed across three complementary levels: technical-legal, educational-media, and strategic-institutional. در دوران معاصر، الگوی تقابل با انقلاب اسلامی از جنگ‎های سخت به جنگ شناختی تغییر یافته است؛ نبردی که هدف آن تسلط بر ذهن‎ها و مدیریت ادراکات جامعه است. در این میان، فناوری «جعل عمیق» به‎عنوان سلاحی شناختی نوین، با توان تولید محتوای جعلی اما واقع‎نما، به ابزار اصلی دشمن برای جعل و دروغ‎پردازی تبدیل شده و مرجعیت‎های رسمی و اعتبار روایت‎ها را هدف قرار می‎دهد. این وضعیت، چالشی جدی برای دکترین «جهاد تبیین» به‎مثابه راهبرد دفاع شناختی جمهوری اسلامی ایجاد کرده است. ازاین‎رو مسئله اصلی پژوهش آن است که فناوری جعل عمیق چگونه کارآمدی دکترین جهاد تبیین را در میدان جنگ شناختی با چالش مواجه می‎کند و راهکارهای ارتقای این دکترین در برابر این تهدید نوظهور چیست. مقاله حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و رویکردی کیفی، به نسبت‎سنجی میان این دکترین و تهدید جعل عمیق می‎پردازد. یافته‎ها نشان می‎دهد جعل عمیق از طریق پنج مکانیزم «فرسایش مرجعیت»، «خلق سیلاب اطلاعاتی»، «فعال‎سازی گسل‎ها»، «تحریف حافظه» و «مشروعیت‎زدایی»، کارآمدی جهاد تبیین را مختل می‎سازد. نتایج حاکی از آن است که مقابله با این تهدید مستلزم گذار از پدافند واکنشی به دفاعی یکپارچه است؛ ازاین‎رو راهکارهایی در سه سطح مکمل فنی-حقوقی، آموزشی-رسانه‎ای و راهبردی-نهادی پیشنهاد می‎شود.

https://ipr.isri.ac.ir/article_240317_867acbbe131cd53805bbc9058224125a.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 elzamat akhlaghi ravayat ol dar hokmrani siasi jang ravayateya ba takid bar bianat rayabri الزامات اخلاقی روایت اول در حکمرانی سیاسی جنگ روایت‌ها با تاکید بر نظام فکری رهبر معظم انقلاب 101 130 241129 10.22034/ipr.2026.573140.2362 FA حسین حاجی پور استادیار گروه معارف اسلامی، واحد یادگار امام خمینی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. محمد میرزایی استادیار گروه معارف اسلامی، واحد یادگار امام خمینی (ره)، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران، ایران. فاطمه دستوار پژوهشگر آموزش‎وپرورش، قم، ایران؛ کارشناسی معارف اسلامی و اخلاق، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی قم، ایران. Journal Article 2026 01 31 elzamat akhlaghi ravayat ol dar hokmrani siasi jang ravayateya ba takid bar bianat rayabri The expansion of social networks and transformations in the media landscape have turned contemporary politics into an arena of narrative warfare, in which narratives play a decisive role in shaping public opinion, social trust, and political legitimacy. Within this context, the first narrative, as the initial official engagement of the political system with critical events, occupies a privileged position and, due to its temporal and perceptual precedence, bears the greatest ethical responsibility. The main objective of this study is to elucidate the ethical requirements of the first narrative within the framework of political governance in narrative warfare, with particular emphasis on the statements of the Supreme Leader of the Islamic Revolution. The research adopts a descriptive–analytical method, relying on documentary analysis and conceptual examination of the Leader’s statements alongside relevant scholarly literature. The findings indicate that the first narrative constitutes an ethical–governance act grounded in five core ethical requirements: active truthfulness, conscious caution, responsible courage, safeguarding public trust, and continuous accountability. These requirements move the first narrative beyond a purely propagandistic logic and elevate it into a trust-building, correctable, and legitimacy-generating process within Islamic political governance. گسترش شبکه‎های اجتماعی و تحولات رسانه‎ای، سیاست معاصر را به عرصه‎ای از جنگ روایت‎ها تبدیل کرده است؛ عرصه‎ای که در آن، روایت‎ها نقش تعیین‎کننده‎ای در شکل‎دهی به افکار عمومی، اعتماد اجتماعی و مشروعیت سیاسی ایفا می‎کنند. در این میان، روایت اول به‎عنوان نخستین مواجهه رسمی نظام سیاسی با رویدادهای حساس، جایگاهی ممتاز دارد و به دلیل تقدم زمانی و ادراکی، واجد بیشترین بار مسئولیت اخلاقی است. مسئله اصلی این پژوهش، تبیین الزامات اخلاقی روایت اول در بستر حکمرانی سیاسی جنگ روایت‎ها با تأکید بر بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی است. روش پژوهش، توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعه اسنادی و تحلیل مفهومی بیانات معظم‎له و آثار علمی مرتبط است. یافته‎های پژوهش نشان می‎دهد که روایت اول، کنشی اخلاقی-حکمرانی است که بر پایه پنج الزام اخلاقی صدق فعالانه، احتیاط آگاهانه، شجاعت مسئولانه، صیانت از اعتماد عمومی و مسئولیت‎پذیری مستمر شکل می‎گیرد. این الزامات، روایت اول را از منطق تبلیغاتی صرف خارج کرده و آن را به فرآیندی اعتمادساز، اصلاح‎پذیر و مشروعیت‎آفرین در حکمرانی اسلامی ارتقا می‎دهند.

https://ipr.isri.ac.ir/article_241129_e099247328cb68accfc7ccf974773f08.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 Assessing the Efficiency of the Islamic Republic of Iran Based on the Walker–Salt Three-Level Resilience Model in Confronting Existential Threats سنجش کارآمدی جمهوری اسلامی ایران بر اساس مدل سه‌ سطحی تاب‌آوری واکر-سالت در مواجهه با تهدیدات وجودی 131 157 240316 10.22034/ipr.2026.564394.2338 FA داود فیض افرا استادیار گروه معارف اسلامی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرقدس، تهران، ایران. 0000-0002-8910-0686 Journal Article 2025 12 05 Abstract This study employs Walker and Salt’s three-level resilience model (2006, 2012)—comprising resilience, adaptability, and transformability—to assess the effectiveness of the Islamic Republic of Iran in confronting four major existential threats: the negative legacy of the Pahlavi regime, targeted assassinations of key revolutionary figures, the eight-year Imposed War (1980–1988), and comprehensive international sanctions. Using a qualitative approach and historical document analysis, the research evaluates the system’s performance across these interconnected crises. Findings reveal that at the resilience level, the Islamic Republic successfully absorbed severe shocks and maintained its core structure and identity, preventing collapse. At the adaptability level, it responded through the creation of novel revolutionary institutions (Literacy Movement, Construction Jihad, IRGC, Basij) and policies such as the resistance economy and technological self-sufficiency, purposefully reorganizing structures and processes to turn crises into opportunities for internal strengthening. At the highest level of transformability, the system generated fundamentally new paradigms: shifting national security from Western dependency to an independent, people-based defense model; transforming the economic paradigm from oil-dependent import orientation to a knowledge-based resistance economy; redefining Iran’s regional role from a Western-aligned proxy to a pole of resistance; and revolutionizing the knowledge and education system from Western imitation to indigenous Islamic-Iranian scientific production. The results confirm that evaluating the effectiveness of a political system without considering the scale and intensity of its existential obstacles and structural threats yields incomplete and misleading conclusions. By successfully navigating all three levels of the Walker-Salt model, the Islamic Republic not only survived but demonstrated the capacity to create a fundamentally different and more functional system under extreme adversity. این پژوهش با بهره‎گیری از مدل سه سطحی تاب‎آوری واکر و سالت (2006، 2012) شامل تاب‎آوری، انطباق‎پذیری و دگرگونی‎پذیری، کارآمدی نظام جمهوری اسلامی ایران را در مواجهه با چهار تهدید وجودی اصلی (میراث منفی رژیم پهلوی، ترور هدفمند شخصیت‎های کلیدی انقلابی، جنگ تحمیلی هشت‎ساله و تحریم‎های گسترده بین‎المللی) به روش کیفی و تحلیل اسناد تاریخی بررسی کرده است. یافته‎ها نشان می‎دهد جمهوری اسلامی در سطح تاب‎آوری موفق به جذب شوک‎های شدید و حفظ ساختار و هویت اساسی خود شد و از فروپاشی جلوگیری کرد. در سطح انطباق‎پذیری، با ایجاد نهادهای نوین انقلابی (نهضت سوادآموزی، جهاد سازندگی، سپاه پاسداران، بسیج مستضعفین) و سیاست‎هایی چون اقتصاد مقاومتی و خودکفایی فنی، به‎طور هدفمند ساختارها و فرایندهای خود را بازتنظیم نمود و از بحران‎ها برای تقویت ظرفیت‎های درونی بهره برد. در سطح دگرگونی‎پذیری، نظام موفق به خلق الگوهای بنیادین جدید شد: تغییر پارادایم امنیت ملی از وابستگی به غرب به دفاع مردمی و مستقل، تحول الگوی اقتصادی از نفت‎محوری وارداتی به اقتصاد مقاومتی دانش‎بنیان، بازتعریف نقش منطقه‎ای از ژاندارمری غرب به قطب مقاومت و دگرگونی نظام دانش از تقلید غربی به تولید علم بومی-اسلامی. نتایج تأیید می‎کند که ارزیابی کارآمدی یک نظام سیاسی بدون در نظر گرفتن حجم و شدت موانع وجودی و تهدیدات ساختاری، ناقص و گمراه‎کننده است. جمهوری اسلامی ایران با عبور موفق از هر سه سطح مدل واکر-سالت، نه‎تنها بقا یافت، بلکه ظرفیت خلق یک نظام اساساً متفاوت و کارآمدتر را در شرایط بحرانی از خود نشان داد.

https://ipr.isri.ac.ir/article_240316_e059372c01f7c6ff84c99f704d47693c.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 Explaining the Dimensions and Components of Popular Participation in Religious Governance with an Emphasis on the Quranic Thoughts of Imam Khamenei (May Allah protect him) تبیین ابعاد و مؤلفه‌های مشارکت مردمی در حکمرانی دینی با تأکید بر اندیشه قرآنی امام خامنه‌ای(مدظله العالی) 158 190 240321 10.22034/ipr.2026.551925.2314 FA علیرضا رجبی دانش‎آموخته دکتری مدیریت آموزشی، پژوهشگر حوزه تربیت، آموزش و فرهنگ‎سازمانی، تهران، ایران. 0009-0004-5784-1393 Journal Article 2025 10 07 The issue of popular participation in governance from the perspective of Imam Khamenei's (Ayatollah Seyyed Ali) Quranic thoughts is considered as a fundamental pillar of the stability and development of the Islamic system. The present study, by posing the question, "Based on the Quranic thoughts of Imam Khamenei (Ayatollah Seyyed Ali), what are the dimensions and components of popular participation in religious governance and how can they be explained within the theoretical framework of religious governance?", has addressed the conceptual explanation and structural analysis of participation. The aim is to identify and explain the mechanisms for strengthening public participation in the social, political, cultural, security, economic, and educational fields and its strengthening capacities from the perspective of the Quran and the statements of the Supreme Leader. This research was conducted with a qualitative approach and using the content analysis method. The data under study were extracted from the statements and messages of the Leader of the Revolution in the last three decades and then analyzed through a coding process. The findings showed that popular participation, both in the field of social reconstruction and construction and in the political arena, as a religious duty, is the cause of maintaining the country's independence, the insurer of the Islamic Revolution and the factor of national excellence. Its strengthening depends on education, creating infrastructure and institutionalizing a culture of responsibility. Finally, the research suggests implementation mechanisms and solutions to remove obstacles and points out limitations such as focusing on qualitative data and the lack of field surveys. مسئله مشارکت مردمی در حکمرانی از منظر اندیشه‎های قرآنی امام خامنه‎ایK، به‎عنوان رکن اساسی پایداری و بالندگی نظام اسلامی مطرح است. پژوهش حاضر با طرح این پرسش که «بر اساس اندیشه‎های قرآنی امام خامنه‎ایK، ابعاد و مؤلفه‎های مشارکت مردمی در حکمرانی دینی کدام‎اند و چگونه می‎توان آنها را در چارچوب نظری حکمرانی دینی تبیین نمود؟» به تبیین مفهومی و تحلیل ساختاری مشارکت پرداخته است. هدف، شناسایی و تبیین سازوکارهای تقویت مشارکت عمومی در حوزه‎های اجتماعی، سیاسی، فرهنگی، امنیتی، اقتصادی و تربیتی و ظرفیت‎های تقویت‎کننده آن از منظر قرآن و بیانات معظم‎له است. این پژوهش با رویکرد کیفی و با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام شد. داده‎های مورد بررسی از بیانات و پیام‎های رهبر انقلاب در سه دهه اخیر استخراج و سپس طی فرایند کدگذاری تحلیل شدند. یافته‎ها نشان داد که مشارکت مردمی، هم در عرصه بازسازی و سازندگی اجتماعی و هم در صحنه سیاسی، به‎مثابه وظیفه‎ای شرعی، موجب حفظ استقلال کشور، بیمه‎کننده انقلاب اسلامی و عامل تعالی ملی است. تقویت آن درگرو آموزش، ایجاد زیرساخت‎ها و نهادینه‎سازی فرهنگ مسئولیت‎پذیری است. پژوهش در پایان، سازوکارهای اجرایی و راهکارهای رفع موانع را پیشنهاد کرده و به محدودیت‎هایی چون تمرکز بر داده‎های کیفی و نبود پیمایش میدانی اشاره می‎کند.

https://ipr.isri.ac.ir/article_240321_a3060cda31f6d38a0f29ec3d487de66d.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 Developing and Validating the model of Political stability based on the Thought System of Ayatullah Khamenei : Presenting the Consistent Scenario in Post-War Conditions ساخت و اعتباربخشی مدل ثبات سیاسی – اجتماعی بر اساس منظومه فکری آیت‌الله خامنه‌ای: ارائه راهبرد مطلوب در شرایط پساجنگ 191 217 240320 10.22034/ipr.2026.552968.2317 FA احمد یاری دانشجوی دکتری، گروه علوم سیاسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم ، ایران. محمد ترابی دانشیار، گروه علوم سیاسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم ، ایران. علی شیرخانی استاد، گروه علوم سیاسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم ، ایران. Journal Article 2025 10 12 The intellectual foundations of the two leaders of the Islamic Revolution—anchored in revelatory sources, a monotheistic ontology, and an Iranian-Islamic epistemology—have endowed revolutionaries and policymakers with significant capacities. Yet, previous research indicates that these foundations have not been sufficiently developed in many functional dimensions, particularly in applying their leadership models to political and social systems. Given that preserving political and social stability is now an existential issue for Iran and the Revolution, this study seeks to address methodological and epistemic gaps in earlier works by extracting and validating a political–social stability model grounded in the thought and practice of the Leader of the Revolution, and by offering a suitable strategy for the country’s current situation. Employing structural equation modeling combined with scenario writing in a balanced effects matrix, the findings of confirmatory factor analysis identified four dimensions of stability—structural, mechanistic, epistemological, and pragmatic—encompassing 22 variables. The model demonstrated strong fit indices (χ² = 1.01; NFI = 0.93; CFI = 0.91; RMSEA = 0.01). Elite structural analysis further revealed a desirable scenario consisting of three axes: synergistic unity, centered on aligning the Revolution–Iran’s interests with diplomatic and field capacities; legitimacy enhancement, focused on raising ideological, normative, legal, and political awareness of the system’s performance; and strategic motivation, emphasizing the creation of enthusiasm, hope, and vitality for service, progress, and defense of national rights. These findings are consistent with the Leader’s orientations in the post–twelve-day war period and with prior scholarly media analyses. مبانی فکری امامین انقلاب، به‎رغم ظرفیت‎های نظری، در بسیاری از ابعاد کارکردی به‎خوبی پردازش نشده است. ازآنجایی‎که در برهه کنونی حفظ ثبات سیاسی و اجتماعی یک موضوع وجودی برای ایران و انقلاب است، تحقیق حاضر تلاشی است تا ضمن رفع نارسایی‎های روشی-معرفتی در پژوهش‌های پیشین به این سؤال اساسی پاسخ دهد که الگوی ثبات سیاسی-اجتماعی در منظومه فکری رهبر انقلاب دارای چه مؤلفه‎ها و متغیرهایی است و راهبرد مطلوب مبتنی بر این تفکر برای وضعیت کنونی کشور کدام است. بر همین اساس از تلفیق مدل‎سازی معادله ساختاری و سناریونویسی در ماتریس اثرات متوازن استفاده شد. یافته‎های حاصل از تحلیل عاملی تعقیبی نشان داد که مدل ثبات سیاسی و اجتماعی در اندیشه و مشی رهبری دارای چهار بعد «ساختار ثبات»، «مکانیسم ثبات»، «معرفت‌شناسی ثبات» و «پراگماتیک ثبات» و 22 متغیر است که از شاخص‎های برازش خوبی برخوردار است (مربع خی، 1.01; شاخص انطباق مبتنی بر نرم، 0.93; شاخص انطباق مقایسه‎ای، 0.91 و ریشه میانگین مربعات خطاهای تخمین،0.01). نتایج تحلیل ساختاری نخبگانی نشان داد که سناریوی مطلوب دربردارنده سه محور اتحاد هم‎افزا، مشروعیت افزایی و انگیزش راهبردی است.

https://ipr.isri.ac.ir/article_240320_d2bb2dd0058033b1403ad3ca78cd6ef9.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 A study of the evolution of the revolutionary concept in contemporary Iran (before and after the Islamic Revolution) بررسی تحول مفهوم انقلابی در ایران معاصر (قبل و بعد از انقلاب اسلامی) 218 244 240318 10.22034/ipr.2026.557435.2329 FA علی پورخزائی عضو هیئت علمی و دانشجوی دکتری دانشکده علوم انسانی، دانشگاه امام حسین، قم، ایران. بهمن زارعی دانشجوی دکتری دانشکده علوم انسانی، دانشگاه امام حسین، قم، ایران. Journal Article 2025 11 04 The defenders of political Islam in Iran, after the victory of the 1979 revolution, established a political order based on Islamic laws using the jurisprudential system, which had important practical and theoretical consequences. The transformation in concepts was one of its important consequences. During the revolution, many religious and non-religious concepts were transformed and given meaning, among which the revolutionary concept is important, which was not only one of the recurring concepts in the texts and speeches before the revolution, but also after the revolution, it has gained a special place as a policy and method in the official discourse of the Islamic Republic of Iran, which was based on the ideas of Imam Khomeini and Ayatollah Nehru. The present study, using Skinner's intentional hermeneutic method, seeks to answer the question of which practical and ideological areas the revolutionary concept has transformed? The research findings show that the ideological context of this transformation was shaped by the Marxist leftist texts before the revolution and the speeches of Imam Khomeini and Ayatollah Khamenei after the revolution, and its practical context was the victory of the Islamic Revolution on the one hand and the anti-religious policies of the Pahlavis on the other. مدافعان اسلام سیاسی در ایران، پس از پیروزی انقلاب اسلامی با بازسازی دستگاه فقهی، نظم سیاسی جدیدی بر پایه قوانین اسلامی تأسیس کردند که پیامدهای عملی و نظری مهمی در پی داشت. تحول در مفاهیم یکی از پیامدهای مهم آن بود. در دوران انقلاب بسیاری از مفاهیم متحول شدند و معنای جدیدی یافتند که در این میان مفهوم انقلابی مهم است چراکه نه‎تنها یکی از مفاهیم پرتکرار در عصر قبل از انقلاب بود بلکه در پس از انقلاب به‎مثابه یک سیاست و روش در گفتمان رسمی جمهوری اسلامی که مبتنی بر اندیشه‎های امام خمینی و آیت‎الله خامنه‎ای بوده جایگاه ویژه‎ای یافت. پژوهش حاضر با بهره‎گیری از روش قصد‎گرای اسکینر به دنبال پاسخ به این پرسش است که مفهوم انقلابی در بستر کدام زمینه‎های عملی و ایدئولوژیک متحول شده است؟ یافته‎های تحقیق نشان می‎دهد، زمینه ایدئولوژیک این تحول را متون چپ مارکسیستی در قبل از انقلاب و سخنرانی‎های امام خمینی و آیت‎الله خامنه‎ای پس از انقلاب شکل داده و زمینه عملی آن، پیروزی انقلاب اسلامی از یک‎سو و سیاست‎های ضد مذهبی پهلوی از سوی دیگر بوده است.

https://ipr.isri.ac.ir/article_240318_1f39527b09a10aaa0491170ed1e46940.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 The role of insight factors in "political progress" based on the epistemological system of the Holy Quran نقش عوامل بینشی در « پیشرفت‌سیاسی» بر پایه نظام معرفتی قرآن‌کریم 245 275 233941 10.22034/ipr.2025.524977.2269 FA محمد علی میرعلی استاد علوم سیاسی، گروه حقوق و علوم سیاسی، مجتمع آموزش عالی علوم انسانی، جامــعه المصطــفی العالمــیه، قم، ایران. احمد اخلاقی دانشجو دکتری قرآن و علوم سیاسی، گروه قرآن و علوم انسانی، دانشکده قرآن و علوم، مجتمع آموزشی عالی قرآن و حدیث، جامعه‎المصطفی العالمیه، قم، ایران. (نویسنده مسئول). 0009-0004-2102-632X Journal Article 2025 05 20 The Holy Qur’an, as a treasury rich with irrefutable propositions, succeeded in transforming one of the most backward societies into the most advanced human civilization through the reformation of foundational worldviews. Therefore, examining the cognitive factors of political development from the perspective of the Holy Qur’an is an undeniable necessity in the path of Islamic civilization-building. The central question of this research is: What are the cognitive factors influencing the realization of political development according to the Holy Qur’an? The aim of this study is to identify and analyze these factors within the framework of the Qur’anic growth-oriented system. This research adopts a fundamental-developmental approach and utilizes the method of istintāq (textual interrogation) along with descriptive and analytical analysis of Qur’anic data. Findings indicate that the Holy Qur’an considers the reform of societal attitudes and beliefs a prerequisite for establishing a desirable political order. Based on this, theoretical and practical acceptance of divine sovereignty, reasoning integrated with faith, and acquisition of insight in the light of divine teachings are among the most significant cognitive factors of political development in the Qur’anic view. Accordingly, the Qur’an does not regard political development as merely the result of material factors; rather, it grounds it in the growth of intellect, faith, and acceptance of divine sovereignty on Earth. قرآن کریم به‎عنوان گنجینه سرشار از گزاره‎های خدشه‎ناپذیر، با اصلاح بنیادهای بینشی، توانست عقب‎مانده‎ترین جامعه را به پیشرفته‎ترین تمدن انسانی بدل سازد. ازاین‎رو، پرداختن به عوامل بینشی «پیشرفت سیاسی» از منظر قرآن کریم، ضرورتی انکارناپذیر در مسیر تمدن‎سازی اسلامی به شمار می‎رود. مسئله اصلی این پژوهش آن است که: عوامل محوریِ بینشیِ پیشرفت سیاسی از منظر قرآن کریم چیست؟ هدف این تحقیق، شناسایی و تحلیل این عوامل در چارچوب نظام رشدمحور قرآن کریم می‎باشد. این پژوهش با شیوه بنیادی-توسعه‎ای و با بهره‎گیری از روش توصیفی-تحلیلی و رویکرد قیاسی و ابزار کتابخانه‎ای سامان یافته و بر پایه آیات قرآن کریم و تفاسیر معتبر استوار است. برای تبیین تاریخی و معاصر، از سیره پیامبر اکرم در مکه و بیانات امام خامنه‎ای بهره گرفته شد که نتیجه آن شناسایی چهار عامل محوریِ بینشی «پیشرفت سیاسی» است. یافته‎های پژوهش نشان می‎دهد که قرآن کریم، پیش‎شرط تحقق سامان سیاسی مطلوب را اصلاح باورهای جامعه می‎داند. بر این اساس؛ باور نظری به حاکمیت توحیدی، تعقل همراه با ایمان و کسب بصیرت در پرتو معارف الهی، محوری‎ترین عوامل بینشی «پیشرفت سیاسی» در نگاه قرآنی است؛ بنابراین قرآن کریم «پیشرفت سیاسی» را صرفاً محصول ابزارهای مادی نمی‎داند؛ بلکه آن را بر پایه رشد عقل، ایمان و پذیرش حاکمیت توحیدی در زمین استوار می‎سازد.

https://ipr.isri.ac.ir/article_233941_88078ffedf6c09137ff0cb9c276c6465.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 Rereading the Communicative Rationality in the Alawi Tradition; Strategy and Solutions of the Political Interaction of the Commander of the Faithful (PBUH) with the Gray Sector بازخوانی عقلانیت ارتباطی در سیره علوی؛ راهبرد و راهکارهای تعامل سیاسی امیرالمومنین علیه السلام با قشر خاکستری 276 302 240405 10.22034/ipr.2026.552900.2327 FA مسعود معینی پور دانشیار گروه علوم سیاسی، دانشگاه باقرالعلوم، قم، ایران. 0000-0002-1214-1156 علی باشتنی دانشجوی دکتری گروه علوم سیاسی، دانشگاه باقرالعلوم، قم، ایران. 0009-0002-5762-9240 Journal Article 2025 11 02 This article aims to revisit the political conduct of Amir al-Mu’minin (peace be upon him) in engaging with the “gray zone” population, employing Jürgen Habermas’ theoretical framework of communicative rationality to develop an analytical model of his approach toward hesitant or undecided groups. The originality of the study lies in applying a contemporary theoretical framework to analyze the political praxis of Amir al-Mu’minin (peace be upon him), redefining the concept of the gray zone within the historical context of religious governance, and formulating a three-tiered strategy encompassing discursive, behavioral, and structural dimensions. The central research question addresses how Amir al-Mu’minin (peace be upon him), in the complex arenas of political engagement—particularly during his caliphate—relied not on coercion or exclusion, but on mechanisms of persuasion, tolerance, and justice to attract, rebuild trust, and foster political participation among this segment. The analysis is structured along three levels: at the discursive level, he employs reasoning-based and ethically grounded language to justify legitimacy and respond to doubts; at the behavioral level, he organizes tolerant interactions through strategic patience while avoiding political exclusion; and at the structural level, he reforms institutions of power based on justice and meritocracy, providing tangible experiences of equality for society. Methodologically, the study is qualitative and employs an analytical-interpretive approach, demonstrating that this communicative and persuasive logic constitutes a significant capacity for reconstructing social capital and reinforcing soft legitimacy in contemporary religious systems. این مقاله با هدف بازخوانی سیره علوی در تعامل سیاسی با قشر خاکستری، می‎کوشد با بهره‎گیری از چارچوب نظری «عقلانیت ارتباطی» یورگن هابرماس، الگویی تحلیلی از شیوه مواجهه امیرالمؤمنین با نیروهای مردد ارائه دهد. نوآوری پژوهش در صورت‎بندی سه سطحی راهکارهای گفتاری، رفتاری و ساختاری امیرالمؤمنین، با قشر خاکستری در بستر تاریخی است. مسئله اصلی پژوهش آن است که چگونه امیرالمؤمنین در میدان‎های متکثر سیاست‎ورزی، به‎ویژه در دوره خلافت، به‎جای ابزارهای تحکم و طرد، از سازوکارهای اقناع، مدارا و عدالت برای جذب، بازسازی اعتماد و مشارکت سیاسی این طیف بهره گرفت. تحلیل مقاله در سه سطح گفتاری، رفتاری و ساختاری تنظیم شده است: در سطح گفتار، امام از زبان استدلالی و اخلاق‎محور برای تبیین مشروعیت و مواجهه با تردیدها استفاده می‎کند؛ در سطح رفتار، با پرهیز از حذف سیاسی و اتکا به صبر راهبردی، تعامل مداراجویانه‎ای را سامان می‎دهد؛ و در سطح ساختار، با اصلاح نهادهای قدرت بر پایه عدالت و شایسته‎سالاری، تجربه عینی برابری را برای جامعه فراهم می‎سازد. پژوهش حاضر با روش، کیفی و رویکرد تحلیلی ـ تفسیری نشان می‎دهد این منطق ارتباطی اقناعی، ظرفیت مهمی برای بازسازی سرمایه اجتماعی و تقویت مشروعیت نرم در نظام‎های دینی معاصر را دارد.

https://ipr.isri.ac.ir/article_240405_8a631a521a1cf1aa34feb5c36a5aec88.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 امتیازات و چالش‌های نظریه سیاسی میرزای نائینی در خصوص مشروطه امتیازات و چالش‌های نظریه سیاسی میرزای نائینی در خصوص مشروطه 303 332 240322 10.22034/ipr.2026.534294.2286 FA سید علی اصغر علوی استادیار پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، قم، ایران، (نویسنده مسئول). 0000-0001-5864-5600 سید سجاد ایزدهی استاد پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، قم، ایران. Journal Article 2025 07 13 روش‌شناسی فقه سیاسی میرزای نائینی در نهضت مشروطه یکی از مسائل اساسی در عرصه فقه سیاسی شیعه به شمار می‌آید از این رو، نقد و بررسی این مهم هدف پژوهش حاضر است. در این راستا امتیازات و چالش‌های مشروطه با تکیه بر اندیشه سیاسی میرزای نائینی به عنوان یک فقیه جامع‌الشرائط مورد بحث قرار گرفت. نتایج به دست آمده نشان می‌دهد هر‌چند در عمل، کاربست فقه سیاسی در مشروطه توانست با پیشگامی روحانیت در راستای مسئله محوری، نفی استبداد و پاسخ به نیاز‌های جامعه و نظام سازی به توفیقاتی دست یابد ولی در انقلاب مشروطه اموری چون؛ عدم تمرکز به ساختار مطلوب (ولایت‌مدار)، عدم عنایت به حکومت اسلامی به صورت کلان و فقه سیاسی حداکثری پس از توجه به استقلال سیاسی و آزادی سیاسی، قرار گرفتن مشروطه عملاً ذیل گفتمان حاکمیت جائر و فقدان شناخت مناسب نسبت به جامعه و زمانه از چالش‌های قضیه مشروطه بود که در این تحقیق مورد بررسی قرار گرفته است. این تحقیق با روش توصیفی – تحلیلی رویکرد فقه سیاسی نائینی را مورد عنایت قرار داده و به این باور رسیده که فقه سیاسی نائینی کوشیده تا اندازه‌ای نظام استبدادی را محدود کرده و توانسته در حلّ برخی معضلات جامعه آن عصر نقش ایفا کند لکن در تضمین استقلال و آزادی مطلوب توفیق چندانی کسب نکرده برخلاف نظام سیاسی ولایی که از ظرفیت بسیار بالایی در حل مسائل نظام برخوردار است و لذا می‌تواند علاوه بر تضمین استقلال و آزادی، مسائل و مشکلات فراروی نظام را حل کند. روش‎شناسی فقه سیاسی میرزای نائینی در نهضت مشروطه یکی از مسائل اساسی در عرصه اندیشه سیاسی شیعه به شمار می‎آید ازاین‎رو، امتیازات و چالش‎های مشروطه با تکیه بر اندیشه سیاسی میرزای نائینی به‎عنوان فقیهی جامع‎الشرایط مورد بحث قرار گرفت. نتایج به دست آمده نشان می‎دهد هر‎چند در عمل، کاربست فقه سیاسی در مشروطه توانست با پیشگامی روحانیت در راستای مسئله محوری، نفی استبداد و پاسخ به نیاز‎های جامعه و نظام‎سازی به توفیقاتی دست یابد؛ ولی در جنبش مشروطه چالش‎هایی مانند عدم تمرکز به ساختار مطلوب (ولایتمدار)، عدم عنایت به حکومت اسلامی به‎صورت کلان و فقه سیاسی حداکثری پس از توجه به استقلال سیاسی و آزادی سیاسی، قرار گرفتن مشروطه عملاً ذیل گفتمان حاکمیت جائر و فقدان شناخت مناسب نسبت به جامعه وجود داشت که در این تحقیق مورد بررسی قرار گرفته است. این تحقیق با روش توصیفی – تحلیلی به این باور رسیده که فقه سیاسی میرزای نائینی کوشیده تا اندازه‎ای نظام استبدادی را محدود کرده و توانسته در حل برخی معضلات جامعه آن عصر، نقش مهمی ایفا کند لکن در تضمین استقلال و آزادی مطلوب، نتوانسته همچون نظام ولایی در مسائل نظام نقش آفرینی نماید.

https://ipr.isri.ac.ir/article_240322_03b3fce2bff8fa28fb5560bb35c7ab98.pdf

پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع) پژوهش های سیاست اسلامی 2345-5705 13 28 2025 12 22 Ayatollah Boroujerdi’s Role in Confronting the Evolution of Salafi Discourse across the Islamic World نقش آیت‌الله بروجردی در مواجهه با دگرسازی گفتمان سلفی در جهان اسلام 333 360 240319 10.22034/ipr.2026.557139.2332 FA ناصر پورحسن دانشیار علوم سیاسی، گروه علوم سیاسی، دانشگاه آیت‎الله بروجردی. 0000-0003-3725-930X Journal Article 2025 11 06 During the marjaʿiyyah of Grand Ayatollah Boroujerdi, the Salafist discourse—rooted in the thought of Ibn Taymiyyah and Muhammad ibn ʿAbd al-Wahhab—experienced a revival across various regions of the Islamic world, particularly in Egypt. Rather than concentrating on the external “Other,” represented by Western intellectual and political currents, this discourse increasingly identified Shiʿism as its principal adversary. Grand Ayatollah Boroujerdi, however, adeptly managed this anti-Shiʿa campaign and redirected the broader Islamic milieu toward greater unity and cohesion. This study seeks to analyze the mechanisms through which Boroujerdi engaged in a subtle yet structural confrontation with the Salafist . The central research question thus asks: How did Grand Ayatollah Boroujerdi prevent the Salafist discourse from reshaping the identity of Shiʿism? The article advances the hypothesis that, by invoking the Hadith al-Thaqalayn and emphasizing both doctrinal and practical commonalities among Islamic sects—while promoting the ideal of taqrīb (rapprochement)—Boroujerdi effectively neutralized Salafist efforts to magnify minor theological differences against Shiʿism. The outcome of his initiatives, particularly the jurisprudence of proximity, cultivated meaningful coexistence between Shiʿa and Sunni communities. Through sustained intellectual and religious engagement with al-Azhar, Ayatollah Boroujerdi significantly curtailed the capacity of Salafist discourse to marginalize Shiʿism for several decades.The significance of Ayatollah Boroujerdi’s institutional and structural initiatives became particularly evident when the rise of Salafi-Takfiri discourse emerged as a major threat to both the Islamic world and international security هم‎زمان با دوره مرجعیت آیت‎الله‎العظمی بروجردی گفتمان سلفی‎گری تکفیری در بخش‎هایی از جهان اسلام بازتولید شد. گفتمان مذکور، به‎جای تمرکز بر «دگر» خارجی، تشیع را دگر اصلی خود تعریف می‎کرد. هدف این مقاله واکاوی و تبیین چگونگی نقش‎آفرینی آیت‎الله‎العظمی بروجردی در مواجهه نرم و ساختاری با گفتمان سلفی‎گری تکفیری است. ازاین‎رو سؤال اصلی مقاله عبارت است از: «آیت‎الله‎العظمی بروجردی چگونه مانع دگرسازی تشیع توسط گفتمان سلفی‎گری تکفیری شد؟» فرضیه مقاله این‎گونه صورت‎بندی شده است: «آیت‎الله‎العظمی بروجردی با استناد به حدیث ثقلین و برجسته‎سازی اشتراکات عقیدتی و عملی مذاهب مختلف اسلامی، با اندیشه تقریب مذاهب، مانع برجسته‎سازی اختلاف‎نظرهای گفتمان سلفی تکفیری علیه تشیع شدند». نتیجه اقدامات ایشان به‎ویژه فقه تقریب موجب همزیستی تشیع و اهل تسنن بود و به این صورت بسترهای دگرسازی گفتمان سلفی‎گری تکفیری علیه تشیع را با ارتباطات بسیار نزدیک با مرجعیت فکری- دینی الازهر برای چندین دهه به حداقل رسید.

https://ipr.isri.ac.ir/article_240319_aec67eca6e77f0be5bb565f33d0b64b3.pdf