حق مشارکت شهروندان و آزادی سیاسی با تأکید بر قرآن‌کریم

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه سیاست پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی

چکیده

مشارکت سیاسی بدون عنصر آزادی امکان ندارد و جامعه‌ای که این حق را تجربه کند، درصدی از آزادی سیاسی را به دست آورده است. سؤال اصلی این نوشتار بر گرد راهبرد مشارکت سیاسی و نقش آن در تأمین آزادی سیاسی از منظر قرآنکریم است که با روش تحلیلی و توصیفی سامان می‌گیرد.  هدف، بررسی جایگاه حق مشارکت سیاسی شهروندان و نسبت آن با آزادی سیاسی از منظر قرآن کریم است. در پاسخ باتوجه‌به تمهید نظری و اموری مانند رابطۀ تعاملی حق مشارکت و تکلیف، همزادی مشارکت و آزادی سیاسی و حق مشارکت برابر، می‌توان مراحل پیوند مشارکت سیاسی و نقش آن در آزادی را در سه مرحله رصد کرد: مشارکت سیاسی در کسب قدرت که همراه با مشارکت مثبت برای تشکیل دولت اسلامی و مشارکت منفی برای رویارویی با نظام ستم است؛ مشارکت سیاسی در تثبیت قدرت که با حقوقی مانند حق تعیین سرنوشت، حق انتخابگری و حق انتخاب شدن همراه است؛ مشارکت سیاسی در نظارت بر قدرت که در بستر آزادی رخ می‌دهد و با امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر عملیاتی می‌شود. نوآوری نوشته ازآن‌جهت است که تلاش شده است نقش حق مشارکت در آزادی سیاسی در مراحل مختلف از منظر کلام الهی بررسی شود.
 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Citizens’ Right of Participation and Political Freedom by Emphasis on the Holy Quran

نویسنده [English]

  • Seyyed Kazem Seyyedbagheri
Associate Professor of Politics Group, Institute for Islamic Culture and Thought-
چکیده [English]

Political participation is not possible without the element of freedom and a society which experiences this right has gained a percentage of political freedom. The main question of the present article is about the strategy of political participation and its role in providing political freedom from the viewpoint of the Holy Quran which is done through using analytic-descriptive method. The aim is investigating the position of the right of political participation and its relationship with political freedom from the viewpoint of the Holy Quran. Regarding theoretical arrangements and issues like the relationship between the right of participation and duty, sameness of political participation and freedom and equal right of participation, the stages of the connection of political participation and its role in freedom can be observed in three stages: political participation in gaining power which is accompanied by positive participation for establishing the Islamic government and negative participation for fighting against the oppressors; political participation in consolidation of power which entails rights like the right to determine one’s destiny, the right to choose and the right to be chosen; political participation in supervision over power which happens on the ground of freedom and is operationalized by enjoining the good and forbidding the evil. The innovation of the present article is that it is tried to investigate the role of the right of participation in political freedom in different stages from the viewpoint of divine words (i.e. the Holy Quran).

کلیدواژه‌ها [English]

  • Right
  • political participation
  • Political Freedom and the Holy Quran