Islamic Politics Research

Islamic Politics Research

illustrating and criticizing the concept of "positive freedom" based on the Quranic foundations of Allameh Tabatabai

Document Type : Original Article

Author
Assistant Professor, Department of Political Science and International Relations, Faculty of Economics and Political Science, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
Abstract
Positive freedom, by emphasizing reason as an aspect of the consistency of the higher dimension of human existence, is primarily exposed to cognition as a concept closely related to the principles of Islamic anthropology. Therefore, in addition to providing a comprehensive and accurate presentation of this concept, it is necessary to critique its basis based on an Islamic approach. In this article, based on a text-based interpretation, after presenting the concept of positive freedom, it is criticized and evaluated based on the Quranic principles of Allameh Tabatabai. In this sense, reason is the basic element that is necessary for human beings to attain freedom, and if they are at the center of the regulation of social life, it will enable human beings to enjoy freedom. This is if the basis of attaining freedom in the Holy Qur'an is the divine caliphate of man, which only with the rule of law in the field of social life, it is possible for man to enjoy freedom. Providing an independent understanding of man by relying on reason, as well as the lack of separation of reason in the position of proof and proof are among the factors that cause this concept to deviate from the truth of freedom. Philosophers who believe in positive freedom by emphasizing reason are shaping a human being independent of God Almighty. This is in the case that man's attribution of freedom is basically rooted in his divine caliphate. Therefore, human freedom is due to the fact that he has the right to rule and exercise his will secondarily, and not independently. As a result, the development of an independent understanding of human beings means distancing oneself from the real basis that prepares freedom for human beings. The Holy Qur'an also explicitly outlines the agents and obstacles to freedom by designing the element of "truth" as the circuit of freedom. Therefore, any factor that seeks to plan, establish and maintain the rule of law over society is an agent of freedom, and any factor that seeks to oppose the right and damage its rule is considered an obstacle to freedom. Hence, religion, government based on the axis of innocence and popular control can be proposed as agents of freedom and the devil, tyranny and the public and dissidents as the main obstacles to freedom.
Keywords
Subjects

قرآن کریم.
اخوان کاظمی، بهرام (1391). آزادی در نظام اسلامی و لیبرال دموکراسی از دیدگاه شهید مطهری. در کتاب چهارمین نشست اندیشه‌های راهبردی: آزادی. تهران، عدالت. 298-310.
ایازی، سید محمدعلی (1380). آزادی در قرآن. تهران، موسسه نشر و تحقیقات ذکر.
بازرگان،عبدالعلی (1363). مقدمه‌ای در زمینه آزادی در قرآن. تهران، شرکت قلم.
برلین، آیزایا (1368). چهار مقاله درباره آزادی. (محمدعلی موحد، مترجم). تهران، خوارزمی.
پوپر، کارل (1366). جامعه باز و دشمنان آن. (عزت الله فولادوند، مترجم). تهران، خوارزمی.
پوپر، کارل (1376). درس این قرن همراه با دو گفتار درباره آزادی و حکومت دمکراتیک. (جیانکارلو بزتی، مصاحبه کننده؛ علی پایا، مترجم). تهران، طرح نو.
خامنه‎‎ای، سیدعلی (1377). آزادی از نظر اسلام و غرب. (غلام‎نبی گلستانی، تنظیم کننده). اندیشه حوزه، 4(2)، 13-41.
خرم ورز، علیرضا (1391). رویکرد مبنا شناسانه در مقوله آزادی از نگاه قرآن کریم. در کتاب چهارمین نشست اندیشه‌های راهبردی: آزادی. تهران، عدالت. 50-55.
راغب اصفهانى، حسین بن محمد (1369). ترجمه و تحقیق مفردات الفاظ قرآن با تفسیر لغوى و ادبى قرآن‏. (غلامرضا خسروی حسینی، مترجم). تهران، مرتضوی.
روسو، ژان ژاک. (1380). قرارداد اجتماعی. (مرتضی کلانتری، مترجم). تهران، آگاه.
ساجدی، ابوالفضل (1383). زبان دین و قرآن. قم، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی;.
سالیوان، راجر (1389). اخلاق در فلسفه کانت. (عزت الله فولادوند، مترجم). تهران، طرح نو.
سبحانی، جعفر (1385). هرمنوتیک. قم، انتشارات توحید.
سعیدی روشن، محمد باقر (1383). تحلیل زبان قرآن و روششناسی فهم آن. قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
سلطانی, اسحق (1400). جایگاه مؤلفه «مدار آزادی» در نظریه قرآنی آزادی. رهیافتهای سیاسی و بین المللی، 12(4)، 101-126.101-126. doi: 10.29252/piaj.2021.221589.1065
سن، آمارتیا (1385). توسعه یعنی آزادی. (محمدسعید نوری نائینی، مترجم) تهران، نی.
سینگر، پیتر (1389). هگل. (عزت الله فولادوند، مترجم) تهران، طرح نو.
شریعت, فرشاد (1396). آزدای به مثابه گفتمان در ایده آلیسم غربی. دانش سیاسی، 13 (2)، 59-75. doi: 10.30497/pk.2018.2162
طباطبائی، سیدمحمد‎حسین (1374). تفسیر المیزان. (محمدباقر موسوی،مترجم). قم، دفتر انتشارت اسلامی.
عابدی رنانی, علی، و دین پرست, فائز (1400). آزادی مثبت و لیبرالیسم در فلسفه سیاسی کانت. پژوهشهای فلسفی. 15(35). 182-202. doi: 10.22034/jpiut.2021.44117.2748
علیخانی، علی اکبر و همکاران (1386). روش­شناسی در مطالعات سیاسی اسلام. تهران، دانشگاه امام صادق.
کانت، امانوئل (1386). روشن نگری چیست؟نظریه‌ها و تعریفها. (ارهارد بار، گردآورنده؛ سیروس آرین پور، مترجم). تهران. نشر آگه.
کانت، ایمانوئل (1383). نقد قوه حکم. (عبدالکریم رشیدیان، مترجم). تهران، نی.
کانت، ایمانوئل (1389). نقد عقل محض. (بهروز نظری، مترجم).کرمانشاه، باغ نی.
کانت، ایمانوئل (1394). بنیاد مابعدالطبیعه اخلاق. (حمید عنایت و قیصری، مترجمان). تهران، خوارزمی.
کنستان، بنژامن (1392). شور آزادی. (عبدالوهاب احمدی، مترجم). تهران، آگه.
کولاکوفسکی، لشک (1385). جریان های اصلی در مارکسیسم: برآمدن گسترش و فروپاشی. (عباس میلانی، مترجم). تهران، آگاه.
کیخا، نجمه، و لک زایی، شریف. (1394). بررسی مفهوم آزادی از منظر قرآن کریم. سپهر سیاست. 2(4). 87-102.
مارکس، کارل (1384). سانسور و آزادی مطبوعات. (حسن مرتضوی، مترجم). تهران، اختران.
مارکس، کارل (1386). آزادی سیاسی و آزاد شدن انسان. در کتاب آزادی. (آنتوآن هاتزنبرگر، ویراستار؛ عباس باقری، مترجم). تهران، علم. 265-273.
مارکوزه، هربرت (1378). انسان تکساحتی. تهران، امیرکبیر.
ماهروزاده، طیبه، اصفهانی، مریم، و بهشتی، سعید (1397). معناشناسی آزادی در مکتب فرانکفورت و نقد آن از دیدگاه قرآن کریم. مطالعات قرآنی. 9(35). 349-372.
میراحمدى, منصور (1380). مفهوم آزادى از دیدگاه قرآن. علوم سیاسی، 4(80). 109-122.
درخشه, جلال، نصرت‎پناه, محمدصادق. (1393). کاربرد روش تحلیل هرمنوتیک در مطالعات اسلامی. جستارهای سیاسی معاصر، 5(13). 39-62.
نصرت پناه, محمد صادق، و سیفی, محمد مهدی (1398). رابطه عدالت و آزادی در حکمت سیاسی متعالیه؛ با تأکید بر آراء علامه طباطبایی. دانش سیاسی، 15 (1)، 243-270. doi: 10.30497/pk.2019.2612
هگل، ویلهلم (1368). خدایگان و بنده. (حمید عنایت، مترجم). تهران، خوارزمی.
هگل، ویلهلم (1379). عقل در تاریخ. (حمید عنایت، مترجم). تهران، شفیعی.
واعظی، احمد (1390). نظریه تفسیر متن. قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
Gray, Tim(1991). Freedom: Issues in Political Theory. London. Macmillan.
 Ang, Nobel(2014). “Positive Freedom as Exercise of Rational Ability: A Kantian Defense of Positive Liberty”. Value Inquiry. no.48.. 1-16.
Green, T.H.(2006). "Liberal Legislation and Freedom of Contract., in THE LIBERTY READER. ed by David Miller. pp21-33. New York. Routledge.
Patten, Alan(1999). Hegel's Idea of Freedom. New York. oxford University Press.

  • Receive Date 16 January 2024
  • Revise Date 11 February 2024
  • Accept Date 14 February 2024