پژوهش های سیاست اسلامی

پژوهش های سیاست اسلامی

الزامات اخلاقی روایت اول در حکمرانی سیاسی جنگ روایت‌ها با تاکید بر نظام فکری رهبر معظم انقلاب

نوع مقاله : مقالات پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار گروه معارف اسلامی، واحد یادگار امام خمینی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2 استادیار گروه معارف اسلامی، واحد یادگار امام خمینی (ره)، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران، ایران.
3 پژوهشگر آموزش‎وپرورش، قم، ایران؛ کارشناسی معارف اسلامی و اخلاق، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی قم، ایران.
10.22034/ipr.2026.573140.2362
چکیده
گسترش شبکههای اجتماعی و تحولات رسانهای، سیاست معاصر را به عرصهای از جنگ روایتها تبدیل کرده است؛ عرصهای که در آن، روایتها نقش تعیینکنندهای در شکلدهی به افکار عمومی، اعتماد اجتماعی و مشروعیت سیاسی ایفا میکنند. در این میان، روایت اول بهعنوان نخستین مواجهه رسمی نظام سیاسی با رویدادهای حساس، جایگاهی ممتاز دارد و به دلیل تقدم زمانی و ادراکی، واجد بیشترین بار مسئولیت اخلاقی است. مسئله اصلی این پژوهش، تبیین الزامات اخلاقی روایت اول در بستر حکمرانی سیاسی جنگ روایتها با تأکید بر بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی است. روش پژوهش، توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعه اسنادی و تحلیل مفهومی بیانات معظمله و آثار علمی مرتبط است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که روایت اول، کنشی اخلاقی-حکمرانی است که بر پایه پنج الزام اخلاقی صدق فعالانه، احتیاط آگاهانه، شجاعت مسئولانه، صیانت از اعتماد عمومی و مسئولیتپذیری مستمر شکل میگیرد. این الزامات، روایت اول را از منطق تبلیغاتی صرف خارج کرده و آن را به فرآیندی اعتمادساز، اصلاحپذیر و مشروعیتآفرین در حکمرانی اسلامی ارتقا میدهند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

elzamat akhlaghi ravayat ol dar hokmrani siasi jang ravayateya ba takid bar bianat rayabri

نویسندگان English

hossein hajipour 1
Mohammad Mirzaei 2
Fatemeh Dastvar 3
1 estadyar garveh moaref eslami, vahad yadegar emam khmini (rah), daneshgah azad eslami, taharan, iran.
2 استادیار گروه معارف اسلامی، واحد یادگار امام خمینی (ره)، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران، ایران.
3 Researcher in Education, Qom, Iran; B.A. in Islamic Studies and Ethics, Imam Khomeini Educational and Research Institute, Qom, Iran.
چکیده English

elzamat akhlaghi ravayat ol dar hokmrani siasi jang ravayateya ba takid bar bianat rayabri
The expansion of social networks and transformations in the media landscape have turned contemporary politics into an arena of narrative warfare, in which narratives play a decisive role in shaping public opinion, social trust, and political legitimacy. Within this context, the first narrative, as the initial official engagement of the political system with critical events, occupies a privileged position and, due to its temporal and perceptual precedence, bears the greatest ethical responsibility. The main objective of this study is to elucidate the ethical requirements of the first narrative within the framework of political governance in narrative warfare, with particular emphasis on the statements of the Supreme Leader of the Islamic Revolution. The research adopts a descriptive–analytical method, relying on documentary analysis and conceptual examination of the Leader’s statements alongside relevant scholarly literature. The findings indicate that the first narrative constitutes an ethical–governance act grounded in five core ethical requirements: active truthfulness, conscious caution, responsible courage, safeguarding public trust, and continuous accountability. These requirements move the first narrative beyond a purely propagandistic logic and elevate it into a trust-building, correctable, and legitimacy-generating process within Islamic political governance.

کلیدواژه‌ها English

elzamat akhlaghi
ravayat ol
hokmrani siasi
jang ravayateya
ve bianat rayabri
قرآن کریم
امامی، سعید (1392). جایگاه اخلاقی احتیاط با تأکید بر آموزههای اسلامی، استاد راهنما اکبر میر سپاه و استاد مشاور محمد هدایتی. سایت علم نت (https://elmnet.ir/doc/10593658-42342).
بابائیان، محمد؛ کرمی تالاندشتی، فاطمه (1402). مبانی جنگ شناختی از منظر قرآن کریم و رهبر انقلاب. کوثر. 23 (74)، 119–144.
بیانات مقام معظم رهبری، پایگاه اطلاعرسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیتاللهالعظمی خامنهای، https://www.khamenei.ir
پیشاهنگ، محمدحسین (1403). راهبرد کنشگری رسانهای در نبرد روایتها، از چیستی و چگونگی تا نقشه راه حوزههای علمیه. مطالعات فقه و حقوق رسانه. 6 (11)، 267-298.
پیشاهنگ، محمدحسین (1402). کنشگری رسانهای حوزههای علمیه شیعی در نبرد روایتها در یکصد سال اخیر. دین و رسانه. 20 (25)، 66-87.
پورسعید، فرزاد (1400). ایران قوی و الزامات حکمرانی سیاسی. دیدهبان امنیت ملی (111)، 17-26.
جمعی از نویسندگان (1386). اخلاق کاربردی. قم، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
حاجیپور، حسین (1399). شاخصهای اخلاقی اقناع و تبلیغ دینی. قم، انصاریان.
حاجیپور، حسین؛ نهاوندی، علی؛ کیانی، مهدی (1402). بررسی فقهی اقناع مخاطب در رسانههای جمعی. قم، مرکز فقهی ائمه اطهار علیهمالسلام.
حاجیپور، حسین؛ دلدار فروتقه، حسین؛ میرزایی، محمد؛ حیدری، داوود (1403). راهکارهای مقابله با عملیات روانی دشمن در جنگهای ترکیبی از منظر قرآن و حدیث با تکیه بر بیانات امام خامنهای. پژوهشهای دفاعی ـ امنیتی اسلام، 1 (2)،137-157.
حمایتطلب، رسول؛ شیخ، محمود؛ موحدی، احمدرضا؛ اسد، محمدرضا (1386). تأثیر تقدم و تأخر تمرین ذهنی بر یادگیری یک مهارت ادراکی–حرکتی با تأکید بر تصویرسازی درونی و بیرونی. پژوهش در علوم ورزشی (14)،139-152.
خدابخشی، لیلا؛ حسنخانی، سعید (1401). الزامات راهبردی تحقق فریضه جهاد تبیین. راهبرد سیاسی. 6 (23)، 167–203.
خسروی، غلامرضا (1380). مشروعیت سیاسی، بازتاب اندیشه (24)، 48-50.
دلاورپوراقدم، محمد (1403). ابعاد و روشهای جنگ ترکیبی لابیهای اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران. سیاستپژوهی ایرانی. 11 (41)، 18–34.
سلطانی، سید علیاصغر (1383). تحلیل گفتمان بهمثابه نظریه و روش، علوم سیاسی. 7 (28)، 153-180.
سید باقری، سید کاظم؛ نظری، محمد (1402). کارویژههای اخلاق در حکمرانی سیاسی اسلامی، آیین حکمرانی (1)، 79–100.
شمساللهی، محمد (1397). جنگ روایتها. پاسدار اسلام (437–438)، 28–29.
شیخ صدوق، محمد ابن بابویه (1376). امالی. تهران، بعثت.
صادقی، هادی؛ حاجی پور، حسین؛ کیانی، محمدمهدی (1394). تحلیل و بررسی نظریه نفسالأمری بودن الزامات اخلاقی. پژوهشنامه اخلاق. 8 (28)، 99-116.
صداقت ثمرحسینی، کامیار (1401). جنگ روایتها. تهران، فرهنگ مشرقزمین.
طبسی، محمدحسین (1402). جمهوری اسلامی و جنگ روایتها: رسانه و حکمرانی اسلامی. خردورزی (2)، 65–69.
عابدینینسب، زینب؛ رحیمی، چنگیز (1390). مقایسه اثر تقدم منفی در زیرگروههای اختلال وسواسی–جبری، اختلالات اضطرابی دیگر و گروه بهنجار. تازههای علوم شناختی. 13 (52)، 57-70.
فرامرز قراملکی، احد (1383). اخلاق حرفهای. تهران، انتشارات مجنون.
قربانی، علیرضا و مهدی حمزه پور و علیاصغر کیا (1402). شناسایی و تحلیل راهبردی عوامل مؤثر بر بهبود عملکرد حکمرانی فضای مجازی در جمهوری اسلامی ایران، مطالعات فقه و حقوق رسانه. 9 (36)، 1-43.
قهرمان، میثم؛ کشاورز، هادی (1402). چالشهای گفتمان انقلاب اسلامی ایران در مواجهه با نسل دهۀ هشتاد: مطالعۀ موردی: حوزههای کارآفرینی اقتصادی، روشنفکری و حکمرانی سیاسی، پژوهش سیاست نظری. 18 (34)، 299–327.
کلانتری، حسین (1396). روشهای اجرای جنگ هویتی علیه جمهوری اسلامی ایران و راههای مقابله با آن. مطالعات بینرشتهای دانش راهبردی. 28 (28)، 85–108.
لسانی، محمدرضا (1402). چیستی جنگ روایتها و چگونگی کنش رسانهای مؤثر مبلغان. رهتوشه (137)، 267–276.
لکزایی، نجف؛ محمودی قهساره، محمدعلی (1396). مشروعیت سیاسی در احادیث کافی. حکومت اسلامی. 22 (85)، 129-151.
مبلغ، محمدحسین (1377). الزام در تکالیف اخلاقی، پژوهشهای قرآنی. 4 (13 و 14)، 84-99.
مجموعه مقالات (1380). فلسفه اخلاق. (جمعی از مترجمان). قم، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیŠ.
مجلسی، محمدباقر (1403 ق). بحار الأنوار الجامعه لدرر أخبار الأئمه الأطهار. بیروت، دارإحیاء التراث العربی.
محمدزاده بنیطرفی، علی (1401). جهاد تبیین و نقش حلقههای میانی در تحقق بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی. جامعهشناسی سیاسی انقلاب اسلامی. 3 (12)، 119–136.
مصباح یزدی، مجتبی (1404). فلسفه اخلاق. قم، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیŠ.
مکارم شیرازی، ناصر (1377). اخلاق در قرآن. قم، مدرسه الامام على بن ابیطالب†.
نراقی، احمد (1398). معراج السعاده. قم، هجرت.
نعمتی انارکی، داوود (1396). روانشناسی اعتماد به رسانه. رسانه و فرهنگ. 7 (13)، 135-169.
هوارث، دیوید؛ سلطانی، علیاصغر (1377). نظریه گفتمان. علوم سیاسی. 1 (2)، 156-183.
The Holy Quran.
Abedini Nasab, Z., & Rahimi, C. (2011). Comparison of negative priming effect in subtypes of obsessivecompulsive disorder, other anxiety disorders and normal group. Advances in Cognitive Science, 13(52), 57–70.
Babaian, M., & Karami Talandashti, F. (2023). Foundations of cognitive warfare from the perspective of the Holy Quran and the Supreme Leader. Kowsar, 23(74), 119–144.
Collection of Articles. (2001). Philosophy of ethics (Multiple translators). Qom: Imam Khomeini Educational and Research Institute.
Collective of Authors. (2007). Applied ethics. Qom: Research Institute of Islamic Sciences and Culture.
Delavarpour Aghdam, M. (2024). Dimensions and methods of Israel’s combined warfare lobbies against the Islamic Republic of Iran. Iranian Political Research, 11(41), 18–34.
Emami, S. (2013). The moral position of precaution with emphasis on Islamic teachings (Master’s thesis). Supervisor: A. Mirsepassi; Advisor: M. Hedayati. Retrieved from Elmnet: https://elmnet.ir/doc/10593658-42342
Faramarz Gharamaleki, A. (2004). Professional ethics. Tehran: Majnoon Publications.
Ghahreman, M., & Keshavarz, H. (2023). Challenges of the Islamic Revolution discourse of Iran in facing the 1990s generation: A case study of economic entrepreneurship, intellectualism and political governance. Political Theory Research, 18(34), 299–327.
Ghorbani, A., Hamzehpour, M., & Kia, A. A. (2023). Strategic identification and analysis of factors affecting the improvement of governance performance in cyberspace of the Islamic Republic of Iran. Studies of Jurisprudence and Media Law, 9(36), 1–43.
Hajipour, H. (2020). Ethical indicators of persuasion and religious propaganda. Qom: Ansarian.
دوره 13، شماره 28
دی 1404
صفحه 101-130

  • تاریخ دریافت 11 بهمن 1404
  • تاریخ بازنگری 01 اسفند 1404
  • تاریخ پذیرش 02 اسفند 1404